باستان شناسان در جستجوی فضای خالی مرموز در هرم جیزه مصر هستند!

اهرام ثلاثه مصر، از اسرارآمیزترین سازه‌های جهان است. اخیرا گروهی از باستان‌شناسان از وجود یک فضای خالی مرموز در هرم جیزه مصر خبر داده‌اند!

محققان با صرف ۲ سال مطالعه هرم بزرگ جیزه مصر با استفاده از ذرات بنیادی میون (Muon)، به وقایع عجیبی در مورد این سازه باستانی دست یابند. میون‌ها می‌توانند با نفوذ در عمق سنگ، حفره‌ها و اتاق‌های پنهان در دل یک سازه را مشخص کنند. فیزیکدانان با استفاده از این ذرات، به وجود یک فضای خالی مرموز در هرم جیزه مصر پی بردند! هنوز هیچ‌کس از ماهیت واقعی این فضای خالی اطلاعی ندارد، برخی از باستان‌شناسان معتقدند که وجود این فضای خالی مرموز در هرم جیزه مصر ، نشان از شکل ساختاری نحصر به فرد این سازه دارد. اما در این میان، برخی دیگر از محققان معتقدند که فضای خالی مذکور، در واقع اتاقکی مخفی در دل این هرم است.

با وجود اینکه نزدیک به ۴۵۰۰ سال از زمان ساخت هرم جیزه می‌گذرد، هنوز بسیاری از حقایق مربوط به آن، در هاله‌ای از ابهام قرار دارد. از نحوه ساخت این سازه عظیم گرفته تا پی بردن به وجود فضای خالی مرموز در هرم جیزه مصر !

گروهی از دانشمندان طی بیانیه‌ای جدید یک کشف بزرگ و بسیار مهم در مورد هرم جیزه مصر خبر دادند. محققان می‌گویند که یک فضای خالی مرموز در هرم جیزه مصر وجود دارد و هنوز از ماهیت واقعی آن اطلاعاتی در دست نیست.

همچنین یک گروه از فیزیکدانان، با بهره‌گیری از اشعه‌های کیهانی توانستند به عمق میلیون‌ها کیلوگرم از سنگ‌های هرم جیزه نفوذ کرده و محدوده این فضای خالی در هرم را مشخص کنند. این گروه از فیزیکدانان دریافتند که در قلب هرم جیزه، یک فضای خالی به طور ۳۰ متر، تقریبا در قسمت بالای گالری بزرگ (Grand Gallery) قرار دارد. این گذرگاه، همان محلی است که به مقبره فرعون خوفو منتهی می‌شود.

مهدی طیوبی (Mehdi Tayoubi) به عنوان رهبر این تیم تحقیقاتی اظهار کرد:

این فضای خالی، در داخل این سازه باستانی پنهان شده است. بدون استفاده از این روش جدید، امکان دسترسی و کشف آن وجود نداشت.

تاکنون، افراد مختلف تونل‌های بسیاری را حفر کرده تا به اتاقک‌های مخفی در دل اهرام برسند. اما تا جایی که ما اطلاع داریم، هیچ‌کسی موفق نشده به این ناحیه دسترسی پیدا کند. در واقع، هرگز تصور نمی‌شد که یک فضای خالی در این اندازه، در بالای گالری بزرگ واقع شده باشد.

فضای خالی مرموز در هرم جیزه مصر

طیوبی و همکارانش می‌گویند که آن‌ها ۹۹٫۹۹۹۹ درصد اطمینان دارند که این فضای خالی بزرگ در دل هرم جیزه قرار دارد. علاوه بر این، بسیاری از کارشناسان معتقدند که اکتشاف فضای مذکور، به علت شکستگی سنگ‌های داخلی و یا اشتباهات محاسباتی رخ نداده و این فضای مرموز در هرم جیزه مصر ، به عمد ایجاد شده است!

مارک لنر (Mark Lehner) باستان‌شناس مشهور در انجمن تحقیقات مصر باستان (Ancient Egypt Research Association)، با این نتایج موافق است. او در کمیته‌ مشاوره‌ای این ماموریت در مصر مشغول به کار بود و بر روند تحقیقات باستان‌شناسان نظارت می‌کرد. وی در رابطه با یافته‌های باستان‌شناسان می‌گوید:

کشف شواهد مربوط به این فضای خالی واقعیت داشته و نتیجه تلاش دانشمندان، به حقیقت این ماجرا اشاره دارد.

نحوه بررسی یک هرم به کمک اشعه‌های کیهانی

فضای خالی مرموز در هرم جیزه مصر

هرم‌ها، اشیای بسیار عجیبی هستند که مطالعه آنان، چالش‌های بسیاری را پیش روی باستان‌شناسان قرار می‌دهد. هنوز بحث و گمانه‌زنی در مورد نحوه ساخت این سازه‌ها ادامه دارد و کشف اسرار آن، پیچیدگی‌های خاص خود را دارد؛ چرا که بدون حفاری و یا انفجار، نمی‌توان به اسرار باستانی آنان پی برد.

هانی هلال (Hany Helal) به عنوان یکی دیگر از اعضای این تیم تحقیقاتی درباره کشف فضای خالی مرموز در هرم جیزه مصر اظهار کرد:

در گذشته، پرده‌برداری از این اسرار بسیار ساده‌تر از امروز بود. تنها کافی بود که خود را به عنوان یک دانشمند معرفی کنید. پس از آن، اجازه داشتید که درب‌های بسته را از جای درآورده و به محتویات پشت آن دسترسی پیدا کنید. اما اکنون دیگر جایی برای آزمون و خطا باقی نمانده و هیچ دانشمندی نمی‌تواند به روش‌های قدیمی، به اکتشافات باستانی بپردازد.

هرم خوفو یک مورد بسیار دشوار و منحصر به فرد است. این بنای ۶٫۵ میلیون تنی، نزدیک به ۱۴۰ متر ارتفاع دارد و از آن به عنوان بزرگ‌ترین و باستانی‌ترین بنای مصری یاد می‌شود. مطالعه و بررسی این سازه باستانی، به شیوه‌های سنتی غیرممکن است؛ زیرا اهرام ثلاثه از میراث ارزشمند مصریان به شمار می‌رود.

ساخت اهرام مصر ، با دقت بسیاری انجام گرفته و تونل‌هایی بزرگ و اتاقک‌های عمیقی در آن تعبیه شده است که از مهم‌ترین آنان می‌توان به گالری بزرگ اشاره کرد. هرم بزرگ جیزه، از نظر باورهای عمومی یک هرم کلاسیک است. اما در واقع باید آن را به عنوان یک ناهنجاری در سرزمین‌های مصر نام‌گذاری کرد؛ چرا که هنوز مشخص نیست که اهرام ثلاثه با چه هدفی ساخته شده بودند. از این گذشته، هیچ پادشاه دیگری بعد از خوفو، این عمل را تکرار نکرده است.

با این وجود، این گروه از محققان متوجه شدند که یک تکنولوژی غیرمخرب ذرات با نام میوگرافی، می‌تواند برای بررسی ساختارهای داخلی هرم خوفو مورد استفاده قرار گیرد.

فضای خالی مرموز در هرم جیزه مصر

میون‌ها، ذراتی با حرکت بسیار سریع هستند و به طور مداوم از آسمان فرو می‌ریزند. این ذرات همزمان با انتشار اشعه‌های کیهانی از ابرنواخترها، ستاره‌های نوترونی و سیاهچاله‌ها ایجاد شده و در مسیر رسیدن به زمین، مولکول‌های هوا را خنک می‌کنند.

این فرآیند، یک مجموعه از ذرات را ایجاد می‌کند که میون‌ها نیز در میان آن قرار دارند و در هر دقیقه، هزاران عدد از آن‌ها از میان بدن انسان عبور می‌کند.

میون‌ها بدون تردید از اتمسفر و هوا عبور می‌کنند، ولی شرایط در هنگام برخورد این ذرات با سنگ‌ها تا حد بسیاری متفاوت است. بنابراین، در طی این ماموریت دانشمندان از تجهیزاتی در داخل هرم استفاده کردند که فضای خالی را همچون نقاطی روشن نمایش می‌دهد.

فضای خالی مرموز در هرم جیزه مصر

در فضای داخلی هرم بزرگ، تنها ۱ درصد از میون‌ها به داخل اتاقک‌ها می‌رسند. این همان دلیلی است که محققان را به ۲ سال مطالعه مداوم واداشت تا بتوانند به اندازه کافی، به جمع‌آوری داده‌ها بپردازند. در نهایت، دانشمندان موفق به کشف فضای خالی مرموز در هرم جیزه مصر شدند که هنوز ماهیت آن در هاله‌ای از ابهام قرار دارد.

علت وجود این فضای خالی مرموز در هرم جیزه مصر چیست؟

فضای خالی مرموز در هرم جیزه مصر

هنوز جزئیات بسیاری از این فضای خالی باقی مانده که باستان‌شناسان سعی دارند به حقیقت آن پی ببرند. از جمله آن‌ها می‌توان به ارتفاع دقیق و زاویه آن نسبت هرم اشاره کرد. به همین دلیل، این گروه از محققان هنوز نمی‌دانند که قرار است این فضای خالی را با چه کلمه‌ای نام‌گذاری کنند.

در حال حاضر، به نظر می‌آید که دسترسی به این فضای خالی غیرممکن باشد. بنابراین، مطالعات آینده قرار است که شکل هندسی آن را با روش‌هایی غیرمخرب مشخص سازد.

یکی از راهکارهای پیشنهادی این است که یک سوراخ کوچک را از میان دیواره‌های هرم، به بخش داخلی این فضای خالی ایجاد و با قرار دادن یک ربات اکتشافی کوچک، از نمای داخلی آن عکس و فیلم‌برداری کنند.

برخی از دانشمندان حاضر در این ماموریت، معتقدند که با کشف این فضای خالی مرموز در هرم جیزه مصر ، نباید انتظار یافته‌های دیگری از قبیل مومیایی‌‌، گنجینه‌های باستانی یا … را داشت. پدر فرعون خوفو، پایه‌گذار بنای اهرام بود. ولی این بر همگان واضح است که در دوره فرعون خوفو بود که بزرگ‌ترین هرم تاریخ احداث شد.

در داخل هرم خوفو، ساختارهای دیگری نیز وحود دارد که از جمله آن‌ها می‌توان به سقف‌های اضافه و فضای بالای اتاق پادشاه در قسمت مرکزی هرم اشاره کرد. دانشمندان بر این باورند که سازندگان این هرم، برای ساخت این بخش‌ها یک مهندسی دیگر را اندیشیده‌اند که از خطر سقوط هرم جلوگیری کرده است. این خطر، به دلیل جرم بسیار بالای هرم و سازه‌های داخلی، آن را تهدید می‌کرد.

برخی دیگر از دانشمندان، بر این باورند که تعبیه فضای خالی مرموز در هرم جیزه ، همچون یک سقف سنگی قرار است که از جذابیت‌های بخش زیرین آن (گالری  بزرگ) محافظت کند. این بدان معناست که با جستجو در این ناحیه، هیچ خبری از گنجینه‌های باستانی و یا مومیایی‌های کشف نشده نخواهد بود.

این گروه از محققان، ۲ سال به طور مداوم بر روی این اهرام مطالعه کرده‌اند و هنوز مشخص نیست که این ماموریت چه مقدار هزینه‌بردار بوده است.ولی بنابر گزارشات منتشر شده، هزینه هنگفتی برای این اکتشاف صرف شده و همین امر، مخالفت تعداد دیگری از دانشمندان را در پی داشته است.

مارک لنر (Mark Lehner) به عنوان یکی از باستان‌شناسان آمریکایی در این باره گفت:

سال‌ها پیش متوجه شدم که برای شناسایی بهتر اهرام مصر، باید به آنان پشت کنم! به منظور رسیدن به درک صحیح از این سازه‌های باستانی، باید اقتصاد مردمان مصر باستان، وضعیت تغذیه آن‌ها و عواملی از این قبیل را زیر ذره‌بین قرار داد.

او بر این باور است که کشف این فضای خالی مرموز در هرم جیزه مصر ، یک اکتشاف بسیار عجیب و غریب نیست! در واقع این یافته‌ها، اهرام مصر را به عنوان یک اثر تاریخی مورد بررسی قرار نمی‌دهد. کسب اطلاعات دقیق پیرامون این اثر، نیازمند تحقیقات باستان‌شناسی سنتی و نسبتا ارزان بوده و به کارگیری تکنولوژی ذرات، چندان قابل توجیه نیست.

باستان شناسان در آستانه رمزگشایی از ۱۷ راز باستانی شگفت انگیز هستند

کاوش در گذشته و یافته‌های تاریخی می‌تواند ما را در پی بردن به اسرار آنان یاری کند. حال باستان شناسان در آستانه رمزگشایی از ۱۷ راز باستانی شگفت انگیز هستند.

آثار برجسته تاریخی، همواره افسانه‌هایی را با خود به همراه دارند که با کاوش در میان آنان، سوالات بسیاری پیرامون آن‌ها مطرح خواهد شد. اما برخی از این اکتشاف‌ها با وجود آنکه اهمیت عمده‌ای در باستان‌ شناسی دارند، در واقعیت رمز و راز پیچیده‌تری را در پشت پرده مخفی کرده‌اند. این دسته از اسرار، از جمله موارد بی‌پاسخی هستند که باستان‌شناسان را با سوالات بی‌پاسخ بسیاری رو به رو می‌کنند. از  داستان مرموز مردمان دریا (Sea People) گرفته تا ساختارهای سنگی باستانی عظیم در اردن و سوریه و یا معماهای بسیار در مورد فراعنه مصر، همگی اسرار باستانی بسیاری را در خود نهان ساخته‌اند. در این مطلب به بررسی ۱۶ راز باستانی می‌پردازیم که باستان‌شناسان تا حد بسیاری به حل معمای آنان نزدیک شده‌اند.

رمزگشایی از ۱۶ راز باستانی توسط باستان‌شناسان

۱- مردمان دریا چه کسانی بودند؟

راز باستانی

در حدود ۳۲۰۰ سال قبل، گروهی از مردم که دانشمندان امروزی آنان را تحت عنوان «مردمان دریا» می‌شناسند، به شهرها و تمدن‌های سراسر مدیترانه شرقی یورش برده و ناآرامی‌های بسیاری را به پا کردند. در پی این حملات، بسیاری از شهرها نابود شد و گنجینه‌های بسیاری در این میان به غنیمت برده شدند. با نابودی شهرها و تمدن‌ها، مردمان دریا که از ساکنین نواحی دریای اژه بودند، در خاورمیانه مستقر شدند.

حفاری‌های باستان‌شناسان در شهرهای مرتبط با مردمان دریا و مطالعه در متون باستانی همچنان ادامه دارد. در اکتبر ۲۰۱۷، باستان‌شناسان موفق به کشف یک کتیه عظیم سنگی شدند که در آن به مردمان دریا اشاره شده است. این کتیبه در شهر Beyköy و در کشور ترکیه پیدا شد، احتمالا داستان‌ رازآلود مردمان دریا را به شکل شفاف‌تری برای ما تشریح خواهد کرد.

۲- آثار مردان قدیم توسط چه کسانی ساخته می‌شد؟

راز باستانی

بادیه‌نشینان خاورمیانه در اوایل قرن بیستم، برای نخستین بار اصطلاح «آثار مردان قدیم» (The Works of the Old Men) را مطرح کردند. این کشف باستانی، مجموعه‌ای از ساختارهای سنگی را شامل می‌شود که در اردن، سوریه و عربستان سعودی پیدا شده‌اند. مشاهده مفهوم اصلی این ساختارها بر روی زمین، امری دشوار است؛ اما اشکال مختلف آنان را می‌توان به راحتی از هواپیما و یا تصاویر ماهواره‌ای دید. این دسته از ساختارهای سنگی، معمولا به علت شکل و شمایل ظاهری‌شان، اسامی مختلفی را به خود می‌گیرند که از حمله آنان می‌توان به بادبادک‌ها، چرخ‌ها، دروازه‌ها و … اشاره کرد.

تحقیقات باستان‌شناسان بر روی این ساختارهای سنگی همچنان ادامه دارد و اخیرا نیز گروهی از محققان در تلاش هستند مقاله‌ جدیدی در مورد این ساختارها در عربستان سعودی را منتشر کنند.

۳- آیا اتاق‌های مخفی در دل هرم جیزه قرار دارند؟

راز باستانی

تحقیقات انجام گرفته به کمک «پروژه اسکن اهرام» (Scan Pyramids Project) نشان می‌دهد که ۲ حفره ناشناخته در دل هرم بزرگ جیزه قرار دارد. هرم جیزه بزرگ‌ترین هرم ساخته شده توسط مصریان باستان بوده که در حدود ۴۵۰۰ سال قبل برای فرعون خوفو (Khufu) ساخته شد.

یک حفره در گوشه شمال شرقی حرم واقع شده و دیگری در طرف شمالی این هرم قرار دارد.

برخی از دانشمندان ضمن تحقیق و بررسی این مسئله، به نتایجی باورنکردنی دست یافته‌اند. گفته می‌شود که این حفره‌های خالی، در واقع همان اتاق‌های مخفی در دل هرم بزرگ جیزه هستند. کارشناسان سعی دارند با اسکن دقیق ساختار این هرم، پرده از این راز باستانی بردارند.

۴- آیا مقبره‌های سلطنتی در دره پادشاهان مخفی شده‌اند؟

راز باستانی

دره پادشاهان از ۱۶ الی ۱۱ قرن پیش از میلاد مسیح، به عنوان محلی برای دفن پادشاهان مصری مورد استفاده قرار می‌گرفت. بسیاری از این مقبره‌ها در عهد باستان مورد سرقت واقع شدند که از جمله این موارد می‌توان به نابودی کامل آرامگاه توت‌عنخ‌آمون (Tutankhamun) در سال ۱۹۲۲ اشاره کرد.

باستان‌شناسان معتقدند که تعداد دیگری از این مقبره‌ها، هنوز در دره پادشاهان بوده و تاکنون کشف نشده‌اند. تحقیقات کارشناسان با استفاده از اسکن‌های رادار نیز نشان می‌دهد که در این محل، ممکن است چندین آرامگاه دیگر هم وجود داشته باشد. اگرچه هنوز مشخص نیست که مقبره کدام‌ پادشاه باستانی در این محل به صورت مخفی باقی مانده، اما پیش‌بینی می‌شود که این آرامگاه متعلق به همسر پادشاه توت‌عنخ‌آمون باشد. به گفته کارشناسان، احتمالا در آینده‌ای نزدیک از این راز باستانی نیز رمزگشایی خواهد شد.

۵- چه کسی طومارهای دریای مرده را نوشت؟

راز باستانی

طومارهای دریای مرده (the Dead Sea Scrolls) شامل هزاران تکه متن ۲۰۰۰ ساله است که در ۱۲ غار و حوالی قمران در اسرائیل کشف شد. اینکه چه کسی کتیبه‌های دریای مرده را نوشته، همچنان در هاله‌ای از ابهام قرار دارد. اما نظریه اکثریت کارشناسان بر این است که فرقه‌ای تحت عنوان اسنی‌ها (Essenes) در اسرائیل، نویسنده آنان هستند و پیش از فرار از ارتش رومیان باستان، این کتیبه‌ها را در غارها مخفی کرده‌اند.

با این وجود، نظریه‌های دیگری نیز برای این کتیبه‌ها پیشنهاد شده‌ است. حتی گروهی از محققان بر این باور هستند که شمار قابل توجهی از این کتیبه‌ها در قمران نوشته نشده و احتمالا از مناطق دیگری از اسرائیل و یا فلسطین به این غارها راه یافته‌اند. باستان‌شناسان با بررسی مناطق اطراف قمران، غارهای ناشناخته دیگری را برای کشف یافته‌های بیشتر مورد بررسی قرار داده‌اند. اخیرا نیز گروهی از کارشناسان خبر از کشف یک غار جدید در این منطقه دادند که احتمالا راه تازه‌ای برای رمزگشایی از این راز باستانی به شمار خواهد رفت.

۶- قدیمی‌ترین اثر مسیحی چیست؟

راز باستانی

در حال حاضر، قدیمی‌ترین اثر مسیحی شناخته شده، پاپیرو و کتیبه‌ای قدیمی است که در قرن دوم میلادی (یک قرن بعد از وفات حضرت مسیح) نوشته شده‌اند. بر اساس بررسی‌های صورت گرفته، قدمت تاریخی قطعه‌ای از انجیل یوحنا که هم‌اکنون در کتابخانه جان رایلند (John Rylands Library) در دانشگاه منچستر نگهداری می‌شود، به نیمه ابتدایی قرن دوم میلادی برمی‌گردد. با این حال، گروهی از باستان‌شناسان بر این عقیده هستند که شاید این قطعه از انجیل یوحنا، در تاریخ دیگری نگاشته شده باشد!

یک گروه از دانشمندان شامل دنیل والاس (Daniel Wallace) به عنوان یکی از اساتید مطالعات عهد جدید در کتابخانه الهیات دالاس (Dallas Theological Library)، مطالعات خود را به طور جدی بر روی انجیل مرقس آغاز کرده‌ و می‌گویند که ممکن است قدمت این انجیل به قرن اول میلادی تعلق داشته باشد. در سال ۲۰۱۵، یکی از محققان متوجه شد که این پاپیروس، قسمتی از ماسک یک مومیایی مصری بوده است.

گفته می‌شود که این متن به زودی در قالب یک کتاب مخصوص با هدف بررسی پاپیروس‌های باستانی در کالکشن موزه‌ها به چاب خواهد رسید. کارشناسان امیدوار هستند که به زودی پرده از این راز باستانی نیز برداشته شود.

۷- منطقه کشتی‌رانی وایکینگ‌ها در شمال آمریکا کجا بود؟

راز باستانی

وایکینگ‌ها در سال ۱۰۰۰ میلادی به شمال آمریکا رسیده و اقامت کوتاهی در L’Anse aux Meadows و جزیره نیوفاندلند (Newfoundland) داشتند. آن‌ها سپس به قطب شمال کانادا رفته و چندین مرتبه در لابرادور (Labrador) و ساحل شمالی جزیره نیوفاندلند توقف کردند. دانه‌های کشف شده از گردوی سفید در این مناطق نشان می‌دهد که آنان به مناطق جنوبی‌تری هم کشتی‌رانی کرده‌اند، اما موقعیت دقیق آن هنوز مشخص نیست.

علاوه بر منطقه L’Anse aux Meadows، سه محل احتمالی وایکینگ‌ها نیز اخیرا توسط دانشمندان حفاری شده تا آثار به جای مانده از وایکینگ‌ها مورد بررسی دقیق‌تر قرار گیرد. دانشمندان همچنین سعی دارند با بهره‌گیری از تصاویر ماهواره‌ای، زیستگاه‌های وایکینگ‌ها در آمریکای شمالی را به طور دقیق‌تری مشخص کنند.

۸- فلسطینی‌های باستان چه افرادی بودند؟

راز باستانی

فلسطینی‌های باستان در حدود ۳۲۰۰ سال قبل به منطقه شام رسیدند؛ جایی که شامل مردمانی از اسرائیل، فلسطین و لبنان بود. تاریخ به آنان روی خوشی نشان نداده و تمام چیزی که از آنان می‌دانیم، نوشته‌های باستانی از تمدن‌های مصری، آشوری و از همه مهم‌تر، کتاب مقدس عبری است. همین امر سبب شده که فلسطینی‌ها، شهرت نامناسبی کسب کنند. امروزه واژه «فلسطین» در لغت فردی را توصیف می‌کند که رویکردی خصمانه داشته و از فرهنگ و هنر اطلاعی ندارد. با این حال، کاوش‌های باستانی در شهر‌های جت (Gath) و اشکلون (Ashkelon) ادامه دارند تا بتوان شناخت دقیق‌تری از فلسطینی‌‌های باستان پیدا کرد.

۹- نوشته‌های رازآلود دره ایندس حاوی چه پیامی هستند؟

راز باستانی

تمدن دره ایندس (Indus Valley) که گاها با نام تمدن هاراپا (Harappa) نیز شناخته می‌شود، در حدود ۴۰۰۰ سال قبل و در منطقه پاکستان، هند، افغانستان و ایران امروزی شروع به رشد کرد. یافته‌های تاریخی نشان می‌دهند که تغییرات اقلیمی نقشی پررنگ در فروپاشی این تمدن داشته است. مردم دره ایندس، با خط ناشناخته‌ای می‌نوشتند که هنوز برای بسیاری از متخصصین ناشناخته بوده و به عنوان یکی از ۱۶ راز باستانی به شمار می‌رود.

تعداد قابل توجهی از مردمان این تمدن، در بین‌النهرین زندگی کرده و از آنان در متون باستانی این منطقه با نام «ملوحا» (Meluha) نیز یاد شده است. باستان‌ناسان حفاری مناطق نزدیک به خلیج فارس و کشور عراق را برای پرده‌برداری از این راز باستانی آغاز کرده‌اند. محققان امیدوار هستند تا در نهایت بتوانند یک نسخه دیگر از این متن را در زبانی قابل فهم پیدا کنند.

۱۰- علت ساخت بنای استون هنج چه بود؟

راز باستانی

بررسی و تحلیل‌های صورت گرفته بر روی بنای استون‌ هنج و منظره اطراف آن، اطلاعات کاملا جدیدی را به باستان‌شناسان نشان داده است. کارشناسان اخیرا متوجه شده‌اند که استون‌هنج، قسمتی از یک چشم‌انداز مقدس و باستانی است که زیارتگاه‌ها و سایر بناهای ساخته شده از چوب یا سنگ نیز شامل آن هستند. هم‌ترازی شگفت‌انگیز سنگ‌های این بنا و چشم‌انداز اطراف آن، به باستان‌شناسان کمک می‌کند تا به زودی از علت ساخت این بنای باستانی پرده‌برداری کنند.

کارشناسان بر این باورند که چشم‌انداز مقدس حوالی این بنا، پیش از ساخت استون‌هنج شروع به رشد کرده و هزاران سال قدمت دارد. با آنکه هنوز اطلاعات چندانی از این بنا در دسترس نیست؛ باستان‌شناسان امیدوار هستند تا در نهایت بتوان روزی از این راز باستانی رمزگشایی کرد.

۱۱- ریش سیاه چه شکلی بود؟!

راز باستانی

ادوارد تیچ (Edward Teach) ملقب به ریش سیاه (Blackbeard)، یکی از دزدان دریایی بدنام انگلیسی بود که در دریای کارائیب فعالیت می‌کرد. این لقب، بخاطر ریش بلند و سیاه و ترسناکش به او داده شده بود. وی یکی از معروف‌ترین دزدان دریایی تاریخ است که سوابقی همچون غرق کردن تعداد بسیاری از کشتی‌ها در دریای کارائیب را در کارنامه خود دارد. کشتی جنگی او فرانسوی او «انتقام ملکه ان» (Queen Anne’s Revenge) نام داشت و به ابزارهای پیشرفته‌ای مجهز بود.

در طی دهه گذشته، باستان‌شناسان در میان بقایا و خرابه‌های این کشتی قدیمی، به جستجوی اطلاعات دقیق‌تری از او و خدمه‌اش پرداختند. یافته‌ها نشان می‌داد که فعالیت‌های پزشکی بسیاری بر روی این کشتی در حال انجام بوده و تحقیق و بررسی بر روی بقایای این کشتی همچنان ادامه دارد.

۱۲- محتویات دست‌نوشته‌های ووینیچ شامل چه چیزهایی است؟

راز باستانی

دست‌نوشته‌های ووینیچ (Voynich Manuscript) یک کتاب نقاشی شده اسرارآمیز است که در اروپا یافت شد. گفته می‌شود که این کتاب، در قرن ۱۵ یا ۱۶ میلادی نوشته شده، اما زبان و الفبای آن هنوز به عنوان یک راز باستانی باقی مانده است.

این کتاب، در دانشگاه ییل (Yale University) نگهداری شده و به عنوان یکی از کتاب‌های اسرارآمیز تاریخ از آن یاد می‌شود. کتاب دست‌نوشته‌های ووینیچ، شامل نوشته‌هایی زیبا و نقاشی‌های اسرارآمیز از گیاهان و زنان برهنه بوده که ۶ قرن قبل در قالب زبان و الفبایی ناشناخته به این کتاب تبدیل شده است. تاکنون حتی متخصصین رمزنگاری نیز نتوانسته‌اند از محتویات اسرارآمیز این کتاب قدیمی رمزشگایی کنند.

۱۳- آیا مومیایی‌ها می‌توانند از درون قبر، ناقل یک بیماری کشنده باشند؟

راز باستانی

آبله نام یک نوع بیماری واگیردار بود که در دهه ۷۰ میلادی ریشه‌کن شد. امروزه تنها چند آزمایشگاه در ایالات متحده و روسیه وجود دارند که نمونه‌هایی از این ویروس را نگهداری می‌کنند. با این حال، باستان‌شناسان همچنان به کشف مومیایی‌های قدیمی از نقاط مختلف جهان ادامه می‌دهند. همین امر سبب شده که نگرانی‌ها در مورد شیوع یک بیماری جدید به بیشترین مقدار خود برسد.

در سال ۲۰۱۱ کارکنان ساخت و ساز در نیویورک، یک تابوت آهنین را کشف کردند که مومیایی زنی در آن نگهداری می‌شد. آثار موجود بر روی پوست او نشان می‌داد که علت مرگ وی، بیماری آبله بوده است. باستان‌شناسان سریعا با مرکز کنترل و پیشگیری از بیماری تماس گرفتند تا از امکان واگیردار بودن این بیماری توسط مومیایی مذکور، اطلاع پیدا کنند. دانشمندان در نهایت به این نتیجه رسیدند که این مومیایی، هیچگونه خطری را ندارد. اما با این حال، پزشکان مراکز کنترل و پیشگیری از بیماری، در همکاری نزدیک با باستان‌شناسان سعی دارند از ریشه‌های قدیمی‌تر این بیماری اطلاع یافته و این احتمال را مورد بررسی دقیق‌تری قرار دهند.

۱۴- تمدن‌های باستانی، چگونه از خشکسالی‌های شدید جان سالم به در می‌بردند؟

راز باستانی

آب و هوای گرم و رشد فزاینده خشکسالی برای جوامع مدرن، یک مشکل اساسی به شمار می‌رود. باستان‌شناسان در مراکز مختلف از سراسر جهان، سعی دارند که یک راز باستانی را رمزگشایی کنند: تمدن‌های باستانی، چگونه از خشکسالی‌های شدید جان سالم به در می‌بردند؟

برای مثال در حدود ۴۰۰۰ سال پیش، خاورمیانه با خشکسالی شدیدی دست و پنجه نرم می‌کرد. بعضی از جوامع، شهرهای جدیدی را در نزدیکی مناطق پرآب احداث کرده و بدین طریق زنده می‌ماندند. تحقیقات باستان‌شناسان نشان می‌دهد که جمعیت‌های باستانی جنوب غربی آمریکا نیز با روندی مشابه، محل زندگی خود را به مناطقی تغییر می‌دادند که آب‌های زیرزمینی همچنان در آنجا قابل برداشت بود.

۱۵- گنجینه‌های باستانی را چگونه در بازار سیاه به فروش می‌رسانند؟

راز باستانی

فشارهای قانونی و متخصصان امنیتی که در مراکز دولتی و سازمان‌های تحقیقاتی مشغول به کار هستند، بر این باورند که سازمان‌های جاسوسی و گروهک‌های تروریستی، بودجه مورد نیاز خود را با غارت اموال و فروش آثار تاریخی در بازار سیاه تامین می‌کنند. اما روش‌های آنان برای فروش این آثار، بسیار پیچیده‌تر از آن است که پیش‌بینی می‌کنیم!

باستان‌شناسانی که در دانشکده‌های مطالعات شرقی آمریکا (American Schools of Oriental Research) مشغول هستند، اطلاعات ماهواره‌ای و همچنین سایر اطلاعات موجود را به طور دقیق مورد بررسی قرار می‌دهند تا از شیوه‌های مختلف تروریست‌ها برای درآمدزایی اطلاع یابند. در برخی موارد این گروه‌های تروریستی همچون داعش، به مردم اجازه می‌دهند که مراکز تاریخی را غارت کرده و آنان را در بازار سیاه به فروش برسانند. سکه‌های طلا که به کمک فلزیاب‌ها پیدا می‌شوند، از معمول‌ترین این فعالیت‌ها هستند که غارتگران علاقه بسیاری را نیز به آن نشان می‌دهند.

برخی سازمان‌ها در اروپا و آسیا، به عنوان واسطه عمل کرده و آثار به غارت برده شده را به مرزها برده و در ازای این کار کسب درآمد می‌کنند.

۱۶- جنگجوی عصر آهن، چگونه از برخورد تیر بر ستون فقراتش جان سالم به در برد؟

راز باستانی

آسیب‌های وارد شده بر جنگاوران باستانی، آن هم بدون دسترسی به تجهیزات مدرن پزشکی، چگونه درمان می‌شد؟ به بیان دیگر، چه نوع آسیبی در عهد باستان، بدون نیاز به تجهیزات پزشکی و به صورت طبیعی بهبود پیدا می‌کرد؟ باستان‌شناسان به حفاری‌های خود در سراسر کره زمین مشغول بوده و یافته‌های خود را با تجهیزاتی پیشرفته مورد بررسی قرار می‌دهد. اکتشاف‌ اخیر باستان‌شناسان، یک راز بستانی عجیب و غریب به شمار می‌رود!

محققان اخیرا توانسته‌اند که جسد یک جنگجوی کشته شده در قزاقستان را کشف کنند که قدمت آن به ۲۰۰۰ سال قبل برمی‌گیردد. تحقیقات آنان نشان می‌دهد که این جنگجو در زمان خود، هدف اصابت یک تیر آهنین در ستون فقرات خود قرار گرفته و از آن جان سالم به در برده است! دانشمندان پیش‌بینی می‌کردند که چنین ضربه‌ای قادر است بلافاصله فرد مورد هدف را بکشد؛ اما حداقل در این یک مورد شرایط به نحو دیگری رقم خورده بود!

۱۷- اولین برخورد انسان خردمند با مردمان باستانی چگونه بود؟

راز باستانی

انسان خردمند (Homo Sapiens) نام تنها نژاد باقی‌مانده از انسان‌های عهد قدیم است که هنوز بر روی کره زمین زندگی می‌کند. این نژاد از انسان، ۳۰۰ هزار سال است که بر روی زمین حضور داشته و تمامی نژادهای دیگر نظیر نئادرتال‌ها، انسان فلورسی و … در حال حاضر منقرض شده‌اند.

پرسش اساسی باستان‌شناسان بدین شرح است که چرا تمامی نژاد‌های قبلی انسان منقرض شده و در مقابل، هم‌اکنون ۷ میلیارد انسان خردمند بر روی زمین زندگی می‌کنند؟ تحقیقات اخیر دانشمندان نشان می‌دهد که انقراض انسان فلورسی، همزمان با حضور یافتن انسان خردمند در قلمروی آنان آغاز شد. گفته می‌شود که انسان خردمند، نقش چشم‌گیری در انقراض این نژاد از انسان‌ها ایفا کرده است.

با این حال، یافته‌های دانشمندان نشان می‌دهد که انسان خردمند، حاصل تولید مثل انسان فلورسی و نئادرتال است و مشخصات DNA او، سازگاری بیشتر با طبیعت و ایمنی بدنی بالاتری را نشان می‌دهد. این اکتشافات به خودی خود می‌تواند از یک راز باستانی پرده‌برداری کند! محققان معتقدند که برخورد اولیه انسان خردمند با این دو نژاد از مردمان باستانی، به صورت صلح‌آمیز بوده که در نهایت منجر به انقراض این دو گونه و پرورش نژاد جدیدی از انسان‌ها شده است.

قایق خورشیدی باستانی در مصر ؛ اکتشافی بی سابقه در هرم جیزه

کشف قایق خورشیدی باستانی در مصر ، باستان‌شناسان را بهت‌زده کرد. این قایق یا سفینه پرنده خورشیدی ، برای مدتی طولانی در زیر هرم جیزه (خوفو) مدفون بوده است!

از گذشته مصر باستان چه می‌دانیم؟ این سوالی‌ست که با تامل در آثار کشف شده در مصر به ذهنمان خطور می‌‌کند. اما به راستی تا چه اندازه از گذشته‌ی مردمان آن زمان مطلع هستیم؟ آیا اهرام ثلاثه توسط انسان ساخته شده‌اند؟ اگر چنین است، اسرار معماری بی‌نظیر آن و کشف آثاری قابل توجه در این هرم‌ها چیست؟ در طول چند دهه اخیر، ابزارهای مصنوعی بسیاری در کشور مصر کشف شده‌‌اند که تاکنون هیچ پاسخ قانع‌کننده‌ای برای آنان ارائه نشده است. برای مثال، باستان‌شناسان مقبره‌هایی بسیار قدیمی را کشف کرده‌اند که حاوی مومیایی فراعنه مصر و گنجینه‌های آنان است. فراعنه مصر باستان، اموال و دارایی‌های خود را به عنوان هدیه، در درون مقبره‌های خود قرار می‌دادند.

بسیاری از مردم تصور می‌کنند که طلا و سنگ‌های قیمتی، با ارزش‌ترین اکتشاف‌های باستان‌شناسان، از بقایای مصر باستان هستند. اما حقیقت این است که اکتشاف ابزارهای مصنوعی بسیار در این منطقه، ارزش‌ بسیار بیشتری نسبت به طلا و سنگ‌های قیمتی دارند. یکی از این آثار ارزشمند، وسیله نقلیه‌ای است که در زیر هرم جیزه (Giza) کشف شد! قایق خورشیدی (Solar Boat)، اکتشافی‌ست که عمر ۴۰۰۰ ساله خود را در گودالی عمیق گذرانده و اکنون توسط باستان‌شناسان امروزی مورد توجه قرار گرفته است. اما به چه علت تاکنون در این باره چیزی نشنیده‌ایم؟

این وسیله را به عنوان کشف قایق خورشیدی باستانی در مصر می‌شناسند؛ چرا که گفته می‌شود این وسیله نقلیه، چندان هم معمولی نبوده و به نظر می‌رسد می‌بایست با نگاهی دقیق‌تر آن را مورد بررسی قرار دهیم. این کشتی خورشیدی، از سال ۱۹۸۵ میلادی، در محلی با نام «موزه قایق خورشیدی جیزه»، درست در همان منطقه‌ای که کشف شد نگهداری می‌شود.

جالب است بدانید کشتی خورشیدی خوفو ، به عنوان قدیمی‌ترین و بزرگ‌ترین وسایل نقلیه عهد باستان شناخته می‌شود. این کشتی باستانی، ۴۴ متر طول و ۶ متر عرض دارد و از همه مهم‌تر، به عقیده باستان‌شناسان این کشتی خورشیدی هیچ‌گاه مورد استفاده قرار نگرفته است. محققان، از این وسیله نقلیه، به عنوان یک شاهکار صنایع چوبی یاد کرده‌اند؛ چرا که اگر همین حالا هم آن را در درون آب قرار دهیم، قادر است به خوبی افراد را بر روی اقیانوس‌ها به مقاصد دلخواه‌شان منتقل کند. اما نکته اسرارآمیز در مورد این قایق خورشیدی این است که وسیله نقلیه مذکور، از ابتدا هم برای شناور شدن در دریاها ساخته نشده بود!

قایق خورشیدی باستانی در مصر

واقعیتی که بسیاری از باستان‌شناسان را متعجب کرد این بود که قایق خورشیدی خوفو ، با وجود آنکه تمامی شرایط لازم برای شناور شدن بر سطح آب را دارا بود، برای این هدف ساخته نشده و با استناد بر اظهارات نویسندگان مصری، این وسیله نقلیه در واقع یک سفینه فضایی بوده است! با این تفاسیر، به نظر می‌رسد که با کشف یک قایق خورشیدی باستانی با هدف پرواز در مصر طرف هستیم!

قایق‌های خورشیدی، نقش پر رنگی را در افسانه‌های اساطیری بعد از مرگ مصر باستان داشته‌اند. رَع (Ra) خدای خورشید و مهمترین خدای مصر باستان، هرشب با استفاده از ارابه خود به نبرد خدایان و چهارپایان می‌رفت و در روشنی روز، ارابه خود را در آسمان‌ها می‌راند. ارابه در افسانه‌های اساطیری، حکایت از یک وسیله پرنده دارد. آیا کشف قایق خورشیدی باستانی در مصر را می‌توان به ارابه‌ی خدای رَع نسبت داد؟

قایق خورشیدی باستانی در مصر

بخش بزرگی از قایق خورشیدی خوفو، به کمک چوب درخت سدر لبنانی ساخته شده است. مصریان باستان، ضمن محکم کردن تخته‌های چوبی و قاب‌هایی مخصوص به کمک علف حلفا، قسمت کف این کشتی را به صورت تخت ایجاد کرده‌اند. این کشتی، به صورت کامل کشف شد، اما به منظور قرار دادن در زیر هرم خوفو، قطعات مختلف آن به شکلی جدا از هم در کنار یکدیگر قرار گرفته بودند.

روند متصل کردن قطعات مختلف این کشتی به همدیگر، زیر نظر وزارت آثار باستانی مصر، توسط احمد یوسف مصطفی (Ahmed Youssef Moustafa) آغاز شد و سرانجام بعد از چند سال به اتمام رسید. او برای سر هم کردن قطعات این کشتی، چندین سال را صرف مطالعه مهارت‌های کشتی‌سازی مصر کرد. بدین منظور، حکاکی‌های روی مقبره‌ها و دیواره‌های این کشتی و همچنین قطعات کوچک‌تر آن، نقش مهمی را ایفا کردند.

با این وجود، هنوز هیچ‌کس به طور دقیق از علت ساخت این کشتی‌ خبر ندارد. به واقع کارشناسان معتقد هستند که گذشته مربوط به این کشتی‌ها، در هاله‌ای از ابهام قرار دارد. افسانه‌های مصری حاکی از آن هستند که از این وسیله نقلیه در دنیای پس از مرگ، برای حرکت پادشاه و خدای رَع، در بهشت استفاده می‌شود. البته با بررسی دقیق‌تر این قایق، نشانه‌هایی از ارتباط با آب نیز در آنان مشاهده شد. از این رو، برخی بر این باورند که از این قایق خورشیدی، برای جا به جا کردن فراعنه مصری از ممفیس تا جیزه استفاده می‌شده است. از طرفی، این احتمال نیز وجود دارد که فرعون خوفو، از این قایق برای سفر به مکان‌هی مقدس استفاده می‌کرده برای استفاده بعد از مرگ، همراه با او دفن شده است.

قایق خورشیدی باستانی در مصر

اکتشاف این کشتی و یا قایق خورشیدی باستانی در مصر ، اطلاعات ما را درباره گذشته مصر باستان به چالش می‌کشاند. در واقع با این اکتشاف، سوالات بسیاری طرح می‌شوند که پاسخ آنان همچنان در هاله‌ای از ابهام قرار دارد. برای مثال، یکی از این سوالات این است که هدف دقیق از ساخت این قایق خورشیدی چه بود؟ آیا هدف از ساخت این کشتی، اجرای اهداف اساطیری و باستانی مصر باستان بوده و یا به واقع این کشتی در رود نیل مورد استفاده قرار می‌گرفته است؟ آیا از این وسیله نقلیه، برای انتقال جسد فرعون خوفو از ممفیس به جیزه استفاده شده و یا به عقیده بسیاری از نویسندگان، این کشتی در واقع یک سفینه فضایی پرنده بوده است؟

این اولین بار نیست که اکتشافی جدید در بیابان‌های مصر، سوالات بی‌پاسخ بسیاری را برای ما مطرح می‌کند. برای مثال، با نگاهی بر معبد ساخته شده توسط ستی اول و پسرش رامسیس دوم در ابیدوس (Abydos)، حکاکی‌های تعجب‌آوری از وسایل نقلیه پرنده مشاهده می‌کنیم. در واقع تا حدودی می‌توان حکاکی‌ دیوارهای معبد ابیدوس را به کشف قایق خورشیدی باستانی در مصر نسبت داد؛ چرا که این معبد یکی از مهم‌ترین معابد مصر باستان بوده و از معروف‌ترین خدایان آن می‌توان به ایزیس (Isis)، حوروس (Horus)، ست (Set)، آمون رَع (Amun-Re)، رَع هوراختی (Re-Horakhty) و پتاح (Ptah) اشاره کرد.

بسیاری از محققان ادعا می‌کنند که حکاکی‌های موجود در این دیوارها، در واقع وسایل نقلیه پرنده امروزی همچون هلی‌کوپتر، هواپیما و یا حتی زیردریایی‌های امروزی را توصیف می‌کنند. از طرفی،‌این احتمال وجود دارد که به دلیل آشنا‌پنداری این حکاکی‌ها، ذهن ما به طور ناخودآگاه آنان را به وسایل مذکور نسبت دهد. اما در مورد پرنده سقاره (Saqqara Bird) چطور؟ آیا در این زمینه هم، ما با پدیده پاریدولیا طرف هستیم؟

قایق خورشیدی باستانی در مصر

آیا می‌توان پرنده سقاره را به کشف قایق خورشیدی باستانی در مصر ارتباط داد؟

در سال ۱۸۹۸ میلادی، باستان‌شناسی با نام خلیل مسیحا (Khalil Messiha)، در حفاری‌های خود در سافو (Sappho)، موفق به کشف یک شی چوبی با شکل و شمایلی همچون یک پرنده شد. بال‌های این پرنده،‌ شباهت بسیاری به بال‌های هواپیما داشته و هریک ۷ اینچ هستند. کشف پرنده سقاره، سوالات بسیاری را برای باستان‌شناسان و محققان مطرح کرد. با وجود اینکه تئوری‌های مختلفی برای این پرنده پیشنهاد شده، اما هنوز هیچ‌یک از آنان نتوانسته‌اند به طور قطعی دانشمندان را متقاعد سازند.

باستان‌شناسان پیش‌بینی می‌کند که پرنده سقاره، قدمتی ۲۲۰۰ ساله داشته باشد. این پرنده چوبی، هیچ شباهتی به یک پرنده واقعی ندارد! نحوه قرارگیری بال‌های این پرنده، از طراحی آیرودینامیک پیروی می‌کند! کشف این قطعه بحث‌بر‌انگیز، دانشمندان را برای مدتی طولانی به فکر فرو برد. تا جایی که بسیاری از آنان بر این باورند که به طور قطع، مصریان باستان درک صحیحی از آیرودینامیک داشته و پرنده سقاره، در واقع یک مدل کوچک شده از وسیله پرنده آنان بوده است. در واقع، می‌توان گفت نسخه اصلی پرنده سقاره در اندازه‌ی واقعی، احتمالا با کشف قایق خورشیدی باستانی در مصر مطابقت دارد!

در سال‌های اخیر، بسیاری از محققان تلاش کردند با ارائه نظریه‌های مختلف، پرنده سقاره را به عنوان یک ماشین پرنده معرفی کنند. اما در نهایت، با رد شدن همه این نظریه‌ها، این پرنده چوبی به عنوان تندیسی از یک پرنده معمولی معرفی شد.

پرنده سقاره شباهت بسیاری به یک پرنده واقعی دارد. این پرنده چوبی، دارای چشم‌ و بینی است؛ اما بال‌های آن هیچ شباهتی به پرنده‌های شناخته شده ندارد. به عقیده بسیاری از کارشناسان، بال‌های این پرنده چوبی، با تکیه بر قوانین آیرودینامیک طراحی شده و همچون بال‌های یک هواپیمای مدرن است. دانشمندان با بررسی دقیق‌تر بال‌های این پرنده چوبی، از طراحی فوق پیشرفته آن خبر دادند و از مهم‌تر اینکه پرنده هیچ نیازی به سکان ندارد! نکته تعجب آور در مورد این پرنده چوبی این است که در قسمت بالایی آن، یک فضای ۳ سانتی‌متری همچون سکان هدایت این وسیله نقلیه تعبیه شده است.

قایق خورشیدی باستانی در مصر

آن‌چه موضوع را پیچیده‌تر می‌کند، متون هیگرولیفی حک شده بر روی این مدل است. بر روی این مدل، با خط هیگرولیف عبارت «هدیه‌ای از آمون» درج شده و جالب‌تر اینکه در نزدیکی پرنده سقاره، ۳ پاپیروس نیز با موضوع «من می‌خواهم پرواز کنم» کشف گردیده است!

آیا در جمع‌بندی این موضوعات، می‌توان گفت که قایق خورشیدی باستانی در مصر وجود داشته است؟ آیا قایق‌ خورشیدی در واقع وسیله‌ای برای پرواز در آسمان بوده و یا از آن برای سفرهای آبی استفاده می‌شد؟ اکتشاف‌های اخیر در مصر باستان، هرباره دانشمندان را با سوالات بی‌پاسخ بسیاری رو به رو می‌سازد که در جمع‌بندی آنان می‌توان به این نتیجه رسید که مصریان باستان، دارای فرهنگ و تمدنی فراتر از تصورات ما بوده‌اند. شواهدی وجود دارد که مصریان باستان، در هزاران سال پیش، توانسته‌اند به نقاط بسیار دور سیاره ما سفر کرده و حتی از نقاط کشف نشده‌ای همچون قاره آمریکا نیز بازدید نمایند! با این تفاسیر، حتی این احتمال وجود دارد که قاره آمریکا برای اولین بار توسط کریستف کلمب نشده و هزاران سال قبل‌تر از آن، توسط تمدنی پیشرفته مورد بازدید قرار گرفته باشد!